Ακτινοθεραπευτική Ογκολογία

ΜΟΝΑΔΑ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ


Το Τμήμα Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας έχει δύο μονάδες, που λειτουργούν ανεξάρτητα (κάθε μία μπορεί να προσφέρει αποκλειστική θεραπεία), και αλληλένδετα (συνδυασμός θεραπευτικών αγωγών και από τις δύο). Υποστηρίζονται από τις απεικονιστικές μεθόδους που προσφέρει το Κέντρο μας, και τα εξειδικευμένα λογισμικά προγράμματα σχεδιασμού ακτινοθεραπευτικού πλάνου που εκπονούνται από το Τμήμα Ιατρικής Φυσικής.


Η Μονάδα Εξωτερικής Ακτινοθεραπείας είναι εξοπλισμένη με 2 γραμμικούς επιταχυντές τελευταίας γενιάς.

Διενεργούνται όλες οι σύγχρονες θεραπείες και οι πιο εξελιγμένες τεχνικές ακτινοθεραπείας (IMRT, VMAT, IGRT), συμπεριλαμβανομένης της στερεοτακτικής ακτινοθεραπείας-ακτινοχειρουργικής.

Με τις τεχνικές αυτές χρησιμοποιούνται δέσμες ακτινοβολίας που παράγονται από τον γραμμικό επιταχυντή, οι οποίες στοχεύουν με ακρίβεια τον όγκο από διάφορες γωνίες και επίπεδα, ώστε να χορηγηθεί η απαραίτητη δόση στον όγκο, επιβαρύνοντας όσο το δυνατόν λιγότερο τους υγιείς γύρω ιστούς.

Τεχνικές Εξωτερικής Ακτινοθεραπείας

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΑ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ (IGRT)

Είναι η μέθοδος απεικόνισης του ακτινοθεραπευτικού στόχου στον ασθενή. Διεξάγεται πάνω στον Επιταχυντή, στη θέση ακινητοποίησης πριν από την εκάστοτε συνεδρία. Με την σύντηξη/σύγκριση των εικόνων με αυτές που χρησιμοποιήθηκαν για το ακτινοθεραπευτικό πλάνο, επιτυγχάνεται ύψιστη ακρίβεια και αποφεύγεται η πιθανότητα σφάλματος.


3D ΣΥΜΜΟΡΦΗ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ (3D CONFORMAL RT)

Η τεχνική αυτή πραγματοποιείται κατόπιν σχεδιασμού του ακτινοθεραπευτικού πλάνου, με χρήση τρισδιάστατων απεικονίσεων Αξονικού, με ή χωρίς σύντηξη εικόνων Μαγνητικής Τομογραφίας. Έτσι, τα πεδία ακτινοβολίας διαμορφώνονται με βάση το ακριβές σχήμα του όγκου-στόχου.


ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΟΥΜΕΝΗΣ ΕΝΤΑΣΗΣ (IMRT)

Τεχνική ακτινοθεραπείας στην οποία χρησιμοποιούνται πολλαπλές δέσμες δόσης. Στην κλασική ακτινοθεραπεία η δέσμη της ακτινοβολίας έχει την ίδια ομοιογενή ένταση ή δύναμη σε όλα τα σημεία του πεδίου. Στην IMRT τεχνική, κάθε δέσμη της ακτινοβολίας έχει ανομοιογενή ένταση, και δίνεται από πολλές γωνίες. Με αυτή τη τεχνική η ακτινοβολία «αγκαλιάζει» τον όγκο-στόχο και ταυτόχρονα προφυλάσσει τα φυσιολογικά όργανα που βρίσκονται κοντά στον όγκο.


ΟΓΚΟΜΕΤΡΙΚΑ ΔΙΑΜΟΡΦΟΥΜΕΝΗ ΤΟΞΟΕΙΔΗΣ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ (VMAT)

Είναι η προηγμένη μορφή του IMRT, κατά την οποία ο γραμμικός επιταχυντής εναποθέτει τη δόση στον όγκο-στόχο με μια περιστροφή της λυχνίας, έτσι ώστε η θεραπεία να γίνεται στο ελάχιστο χρονικό διάστημα.


ΕΝΔΟΚΡΑΝΙΑΚΗ ΣΤΕΡΕΟΤΑΚΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ-ΑΚΤIΝΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ (SRS)

Είναι μία υψηλής ακρίβειας τεχνική ακτινοβόλησης ενδιοκρανιακών όγκων. Μέσω αυτής επιτυγχάνεται η χορήγηση πολύ υψηλών δόσεων στον όγκο, με ταυτόχρονη απότομη πτώση της δόσης εκτός του όγκου. Η μεγάλη αυτή ακρίβεια στην κατανομή της δόσης μοιάζει με την ακρίβεια που έχει το χειρουργικό νυστέρι, εξ ου και ο όρος ακτινοχειρουργική. Αποτελεί εναλλακτική του χειρουργείου σε εγκεφαλικές μεταστάσεις.


ΕΞΩΚΡΑΝΙΑΚΗ ΣΤΕΡΕΟΤΑΚΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Πρόκειται για μία μη επεμβατική τεχνική ακτινοθεραπείας υψηλής ακρίβειας (SBRT/SABR). Στοχεύει στη θεραπεία όγκων σε περιοχές του σώματος εκτός κρανίου. Επιτρέπει ακτινοβολία υψηλής δόσης ημερησίως, αποκλειστικά στον στόχο, με πολύ μεγάλη συμμορφία και απότομη πτώση της δόσης στην περιφέρεια του όγκου. Αποτελεί εναλλακτική μέθοδο της χειρουργικής επέμβασης, με ιδιαίτερη εφαρμογή στις κακοήθειες πνεύμονα.


Πώς ακτινοβολείται ο όγκος



ΕΝΔΟΚΡΑΝΙΑΚΗ ΣΤΕΡΕΟΤΑΚΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ-ΑΚΤIΝΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ (SRS)

Η στερεοτακτική Ακτινοθεραπεία/Ακτινοχειρουργική, που εφαρμόζεται στο Γερμανικό Ογκολογικό Κέντρο εδώ και δύο έτη, απαιτεί υψηλή δοσιμετρική και γεωμετρική ακρίβεια στην χορήγηση της υψηλής δόσης στον ασθενή. Στα πλαίσια της εξατομικευμένης διασφάλισης ποιότητας για την χορήγηση της θεραπευτικής δόσης σε κάθε ασθενή ξεχωριστά πριν την έναρξη της θεραπείας του, το Γερμανικό Ογκολογικό Κέντρο συνεργάζεται με την εταιρεία RTSafe για την υπηρεσία personalized PseudoPatientTM (510k FDA clearance). Πριν την έναρξη της θεραπείας, με την σύμφωνη γνώμη του ασθενούς, το ακριβές ανατομικό μοντέλο του κεφαλιού του κατασκευάζεται με την τεχνολογία της τρισδιάστατης εκτύπωσης (3D printing) από την RTSafe. Σε συγκεκριμένα επιλεγμένα σημεία μέσα στον όγκο-στόχο αλλά και σε γειτνιάζουσες ευαίσθητες υγιείς ανατομικές δομές, εξατομικευμένα για κάθε ασθενή, η ομάδα Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας και Ιατρικής Φυσικής υποδεικνύει στην RTSafe, που ακριβώς θα μετρήσει την δοσιμετρική κατανομή από το πραγματικό πλάνο θεραπείας.

Πριν την έναρξη της θεραπείας το εξατομικευμένο PseudoPatientTM ομοίωμα του ασθενούς, περνάει από όλα τα στάδια της διαδικασίας προετοιμασίας της θεραπείας, τοποθετείται στην κλίνη του Γραμμικού Επιταχυντή και με την απεικονιστική καθοδήγηση, εφαρμόζεται σε αυτό, το πραγματικό πλάνο στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας/Ακτινοχειρουργικής του ασθενούς. Η κατανομή της δόσης στα επιλεγμένα σημεία μετρείται, αναλύεται και συγκρίνεται με το πλάνο θεραπείας και έτσι πέραν των άλλων αυστηρών μεθόδων διασφάλισης ποιότητας στον Γραμμικό Επιταχυντή επιβεβαιώνεται εξατομικευμένα με τον πιο σύγχρονο τρόπο η ακρίβεια της θεραπείας του ασθενούς, πριν την έναρξη της. Τα αποτελέσματα της διαδικασίας αυτής χορηγούνται στον ασθενή, αν το επιθυμεί και αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του ιατρικού του φακέλου. Με αυτή την συνεργασία το Γερμανικό Ογκολογικό Κέντρο εισέρχεται στον κατάλογο των κορυφαίων Κέντρων Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας, που χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της RTSafe σε όλο τον κόσμο. Αξίζει να σημειωθεί ότι υπηρεσία Personalized PseudoPatientTM βραβεύτηκε ως μία από τις 100 πιο σημαντικές επιστημονικές καινοτομίες του 2019.
(Για περισσότερες πληροφορίες: https://www.rt-safe.com, https://www.rdworldonline.com/2019-rd-100-award-winners-unveiled)

ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ


Για την ακτινοθεραπεία των ασθενών, το GOC διαθέτει και χρησιμοποιεί, κατά περίπτωση, δύο υπερσύγχρονους γραμμικούς επιταχυντές.

Οι συγκεκριμένοι γραμμικοί επιταχυντές είναι υψηλού ρυθμού δόσης και παρέχουν τη δυνατότητα εφαρμογής όλων των νέων τεχνικών ακτινοθεραπείας, και ειδικότερα της Απεικονιστικά Καθοδηγούμενης Ακτινοθεραπείας (IGRT), της 3D Σύμμορφης Ακτινοθεραπείας (3D RT Conformal), της Ακτινοθεραπείας Διαμορφούμενης Έντασης (IMRT), της Ογκομετρικά Διαμορφούμενης Τοξοειδούς Θεραπείας (VMAT), της Στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας (SBRT/SABR) και της Ενδοκρανιακής Στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας-Ακτινοχειρουργικής (SRS).



Ο γραμμικός επιταχυντής Elekta Versa HD, ο οποίος είναι και ο μοναδικός στην Κυπριακή Δημοκρατία.



Ο γραμμικός επιταχυντής Elekta Synergy.

Η ΟΜΑΔΑ


Την ομάδα της εξωτερικής ακτινοθεραπείας στελεχώνουν:


ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΥΤΕΣ ΟΓΚΟΛΟΓΟΙ


Εξειδικευμένοι ιατροί, οι οποίοι αποφασίζουν, με την σύμφωνη γνώμη των ασθενών, την θεραπευτική αγωγή. Τους συμβουλεύουν, αντιμετωπίζουν πιθανές παρενέργειες και είναι υπεύθυνοι για την ομαλή ολοκλήρωση της θεραπείας τους.

Από αριστερά, ο Διευθυντής του Τμήματος, Δρ. Κωνσταντίνος Φερεντίνος, και οι ειδικοί ακτινοθεραπευτές ογκολόγοι Δρ. Μαρία Στυλιανού, Δρ. Ιωσήφ Στρούθος και Δρ. Ευστράτιος Καραγιάννης.



ΙΑΤΡΙΚΟΙ ΦΥΣΙΚΟΙ


Σχεδιάζουν το πλάνο της ακτινοθεραπείας και προσδιορίζουν σε συνεργασία με τους ακτινοθεραπευτές ογκολόγους τον τρόπο με τον οποίο θα χορηγηθεί η δόση στον όγκο-στόχο. Είναι υπεύθυνοι για τη διασφάλιση της ποιότητας της ακτινοθεραπείας.

Το Τμήμα, το οποίο διευθύνει ο Γιώργος Αναγνωστόπουλος, στελεχώνουν, από αριστερά οι: Γεώργιος Αντώρκας, Δρ. Paul Doolan, Δρ. Λεωνίδας Γεωργίου, Δρ. Γιώργος Αναγνωστόπουλος, Παναγιώτης Χατζηθεοδώρου και Δρ. Ιωάννης Ρουσσάκης. Από τη φωτογραφία λείπουν ο Γεώργιος Κομισόπουλος και η Μηχανικός Βιοϊατρικής Τεχνολογίας Κωνσταντίνα Προκοπίου.



ΤΕΧΝΟΛΟΓΟΙ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ


Χειρίζονται τους γραμμικούς επιταχυντές, είναι υπεύθυνοι για την καθημερινή τοποθέτηση και ακτινοβόληση των ασθενών και διαχειρίζονται τα άμεσα ζητήματά τους.

Εδώ όλο το Τμήμα, μαζί και με τη Γραμματέα του, Φωτεινή Μιλτιάδους.

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ


Εδώ θα βρείτε όλες τις πληροφορίες για το τι θα περιμένετε όταν αρχίσει το ταξίδι της θεραπείας σας.

  • Η ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ
  • ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ – ΕΝΑΡΞΗ
  • ΣΥΝΕΔΡΙΕΣ – ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ – ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ
Η ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Τι είναι η εξωτερική ακτινοθεραπεία;

Η ακτινοθεραπεία είναι μορφή ογκολογικής θεραπείας, η οποία χρησιμοποιεί υψηλής ενέργειας ακτινοβολία, με σκοπό την ίαση ή την ανακούφιση των συμπτωμάτων που προκαλεί ο καρκίνος. Η θεραπεία αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε συνδυασμό με άλλες μορφές ογκολογικών θεραπειών, όπως χειρουργική ογκολογία, χημειοθεραπεία, ορμονοθεραπεία, ανοσοθεραπεία κτλ.

Πώς δρα η ακτινοθεραπεία;

Η ακτινοβολία καταστρέφει εντός του πεδίου ακτινοβόλησης τα καρκινικά κύτταρα, ή τα εμποδίζει να αναπτυχθούν και να πολλαπλασιαστούν, προκαλώντας βλάβες στο γεννητικό υλικό τους. Παρόλο που και οι περιβάλλοντες υγιείς ιστοί εντός του πεδίου ακτινοβόλησης επηρεάζονται από την ακτινοβολία, λόγω της φύσης τους καταφέρνουν να επιδιορθώσουν τις βλάβες του γεννητικού υλικού τους σε βαθμό που μπορούν να αναρρώσουν. Με αυτό τον τρόπο επιτυγχάνεται η μεγιστοποίηση του θεραπευτικού αποτελέσματος καταστρέφοντας τα καρκινικά κύτταρα ενώ παράλληλα προστατεύονται οι υγιείς ιστοί.

Τι είναι το πλάνο της ακτινοθεραπείας;

Υπολογίζεται από τον Ιατρικό Φυσικό με τη βοήθεια προηγμένου λογισμικού. Κατά τη διαδικασία αυτή ορίζεται ο τρόπος με τον οποίο θα ακτινοβολήσει ο Γραμμικός Επιταχυντής ώστε να καλύψει με την απαιτούμενη δόση τον όγκο-στόχο. Παράλληλα, διατηρεί τη δόση στους πέριξ υγιείς ιστούς εντός των επιτρεπόμενων ορίων. Όλα τα στοιχεία του πλάνου θεραπείας μεταφέρονται ηλεκτρονικά στους Γραμμικούς Επιταχυντές, και βάσει αυτών γίνεται ο χειρισμός τους.

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ – ΕΝΑΡΞΗ

Συμβουλευτική Επίσκεψη

Η συμβουλευτική επίσκεψη περιλαμβάνει κλινική εξέταση, ανασκόπηση της νόσου, ιατρικό ιστορικό προηγούμενης νόσου, οικογενειακό ιστορικό και επιλογές θεραπείας. Ο ασθενής πρέπει να αισθάνεται ελεύθερος να διατυπώσει τις απορίες του. Είναι σημαντικό οποιαδήποτε ερώτηση να απαντηθεί.

Αξονική Τομογραφία Πλάνου

Για το σχεδιασμό του πλάνου ακτινοθεραπείας είναι απαραίτητο να υποβληθείτε σε Αξονική Τομογραφία. Η εξέταση αυτή δε γίνεται για αμιγώς διαγνωστικούς σκοπούς, αλλά για να επιτρέψει στον ιατρό να σχεδιάσει και να ορίσει τρισδιάστατα την περιοχή του όγκου- στόχου που θα ακτινοβοληθεί. Σε ορισμένες περιπτώσεις, κυρίως στην στερεοτακτική ακτινοθεραπεία, λαμβάνεται υπ’ όψιν η κίνηση των οργάνων και του όγκου κατά τον αναπνευστικό κύκλο, ώστε να παρέχεται η μέγιστη δυνατή ακρίβεια κατά τον σχεδιασμό τους (4D CT).

Έναρξη Ακτινοθεραπείας

Πριν από κάθε θεραπεία, οι τεχνολόγοι θα σας τοποθετούν στην ίδια ακριβώς θέση που έγινε το πλάνο της θεραπείας. Μετά την ακριβή τοποθέτησή σας είναι σημαντικό να παραμείνετε ακίνητοι. Για τη διασφάλιση της ποιότητας της θεραπείας, θα διενεργείται απεικονιστικός έλεγχος χαμηλής δόσης σε τακτά διαστήματα πριν από την παροχή της θεραπείας για να επιβεβαιώνεται η ακριβής τοποθέτηση σας. Η θεραπεία ολοκληρώνεται συνήθως εντός 10-15 λεπτών. Μετά την εξωτερική ακτινοβόληση το σώμα σας δεν εκπέμπει ακτινοβολία, οπότε μπορείτε άφοβα να έρχεστε σε επαφή με όλα τα μέλη της οικογένειά σας, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών. Οι συνεδρίες της ακτινοθεραπείας πραγματοποιούνται καθημερινά, Δευτέρα – Παρασκευή.

ΣΥΝΕΔΡΙΕΣ – ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ – ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

Πιθανές παρενέργειες της ακτινοθεραπείας

Οι παρενέργειες της ακτινοθεραπείας ποικίλουν από την περιοχή ακτινοβόλησης. Χωρίζονται στις προσωρινές, που εμφανίζονται κατά τη διάρκεια ή λίγο μετά το πέρας της ακτινοθεραπείας, αντιμετωπίζονται με απλές συμβουλές ή φαρμακευτικά, και συνήθως υποχωρούν μέσα σε κάποιες μέρες-εβδομάδες, και στις καθυστερημένες, οι οποίες μπορεί να εμφανιστούν μήνες μετά το πέρας της ακτινοθεραπείας, η αντιμετώπισή τους είναι πιο δύσκολη και ενδέχεται να παραμείνουν μόνιμα. Πριν από την έναρξη της θεραπείας, ο ιατρός σας θα σας ενημερώσει για τις πιθανές παρενέργειες αυτής, καθώς και τρόπους πρόληψης και αντιμετώπισής τους.

Από πόσες συνεδρίες αποτελείται μια θεραπεία;

Ο αριθμός των συνεδριών εξαρτάται από το ακτινοθεραπευτικό σχήμα επιλογής και το σκοπό της θεραπείας (ριζική ή παρηγορητική). Στις περισσότερες περιπτώσεις οι ακτινοβολίες γίνονται 5 φορές την εβδομάδα (Δευτέρα – Παρασκευή) και διαρκούν 6 ή 7 εβδομάδες. Συχνά η διάρκεια είναι μικρότερη, συνήθως δύο με τρεις εβδομάδες. Υπάρχουν επίσης ακτινοθεραπευτικά σχήματα που διαρκούν μερικές ημέρες. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να γίνουν όλες τις προγραμματισμένες συνεδρίες για να αποκομίσετε το μέγιστο όφελος από τη θεραπεία σας.

Παρακολούθηση (Follow up)

Όταν ολοκληρωθεί η ακτινοθεραπεία, οι συνεργάτες θα σας δώσουν συμβουλές και πληροφορίες σχετικά με την ανάρρωσή σας και πώς να αντιμετωπίζετε τις τυχόν παρενέργειες. Πρέπει να γνωρίζετε ότι η πλήρης δράση της ακτινοθεραπείας συνήθως εμφανίζεται μετά από 4-6 εβδομάδες. Οι ακτινοθεραπευτές ογκολόγοι θα σας ενημερώσουν λεπτομερώς για τον τρόπο και τα χρονικά διαστήματα που θα παρακολουθούν την πορεία της νόσου και την κατάσταση των υγιών ιστών. Για οποιαδήποτε απορία το Τμήμα της Ακτινοθεραπείας θα είναι πάντα στη διάθεσή σας.

© German Oncology Center. All rights reserved.